Het Argentijnse mes
Argentinië halveerde in één handtekening het aantal ministeries en boekte het eerste begrotingsoverschot in veertien jaar. De vraag is niet of Nederland dat moet kopiëren, want dat moet het niet. De vraag is: wat levert ónze besparingsagenda op, conservatief gerekend, als je hem net zo serieus neemt?
Wat Argentinië deed
Alleen cijfers die bij een primaire bron te controleren zijn: het Argentijnse staatsblad, het ministerie van Economie en het statistiekbureau INDEC.
Waarom Nederland Argentinië niet is
Een benchmark die de verschillen verzwijgt, is propaganda. Deze drie staan daarom vooraan, niet in een voetnoot.
Argentinië vertrok vanuit een crisis
Hyperinflatie van boven de 200% per jaar dwong tot ingrijpen; elke maand wachten maakte het erger. Nederland heeft die dwang niet, en dus ook niet het excuus dat het niet anders kon.
Een veel groter subsidie-apparaat
Een groot deel van de Argentijnse besparing kwam uit energie- en vervoerssubsidies die kunstmatig lage prijzen in stand hielden. Die post bestaat in Nederland niet op die schaal; onze lekken zitten elders (inhuur, IT, uitvoering).
Het mes raakte ook wat wél werkte
De Argentijnse aanpak sneed hard en breed, inclusief in zorg, onderwijs en cultuur. Onze besparingsagenda doet het omgekeerde: eerst het aantoonbaar weglekkende geld, zonder de burger te raken. De schaal is de inspiratie, de botheid niet.
Wat het in Nederland zou opleveren
Geen mes, maar een schaal die oploopt met hoe diep je durft te gaan. Elk scenario telt de conservatieve besparingen uit de Besparingsagenda op, gegroepeerd naar hoe snel ze kunnen landen. De bedragen komen rechtstreeks uit die database: verander één maatregel en dit totaal beweegt mee.
Lees dit niet als een begrotingspost. De maatregelen overlappen deels en de opbrengst hangt af van de uitvoering; het is een indicatie van de schaal, niet een som die je zo kunt inboeken. Bovendien staat een deel van de agenda nog op [wordt becijferd] en telt dus niet mee, dus het werkelijke potentieel ligt hóger dan de € 20,0 mrd hierboven. Hoe wij rekenen staat in de methodologie.
Het gaat niet om het mes, maar om de moeite
Argentinië bewijst dat een overheid fors kan krimpen als de wil er is. Nederland hoeft niet hard te snijden om tot € 20,0 mrd per jaar terug te halen. Het hoeft alleen de eigen lekken te dichten.